کوچینگ
کوچینگ
کوچینگ چیست؟
برای آشنایی اولیه با کوچینگ، این ویدیو (یا اولین ویدیو از اینجا) خیلی خوب موضوع کوچینگ را به شکل داستانی روایت می‌کند.
اگر جدی‌تر خواستید یاد بگیرید، پیشنهاد می‌کنم در گوگل جست‌وجوی سطحی نکنید؛ زیرا بیشتر سایت‌ها صرفاً مقدمه‌ای کلی دارند و سپس پکیج‌هایشان را تبلیغ می‌کنند. استثنای عالی در این زمینه سایت متمم است که اینجا از ویژگی‌هایش گفته‌ام؛ سلسله درس‌های کوچینگ متمم کم‌نظیر است و پیشنهاد می‌کنم حتی بخش‌های رایگان آن را بخوانید.
- برای حفظ شدن معنا و بار مفهومی، بهتر است از خود واژه‌های کوچینگ، کوچ، و کوچی (مراجع) استفاده کنیم.
- کوچینگ در تعریف فدراسیون بین‌المللی کوچینگ (ICF): «شراکت مستمر بین کوچ و مراجع در روندی تأمل‌برانگیز و خلاقانه که مراجع را ترغیب می‌کند تا توانایی‌های شخصی و حرفه‌ای خود را به بیشترین حد ممکن شکوفا سازد.»
- گفت‌وگوی کوچینگ در جایگاهی کاملاً برابر شکل می‌گیرد و با رعایت منشور اصول اخلاقی ICF برای به فعلیت رساندن پتانسیل‌های مراجع قدم برمی‌داریم که همراه با یادگیری، تغییر و بینش‌های اصیل خواهد بود.
- این مسیر با آگاه‌تر شدن از خود، توانمندی‌ها و موانع درونی همراه است تا به کسی که در اصل هستی یا آنچه می‌خواهی باشی تبدیل شوی (Becoming).
- کوچینگ، خلق آگاهی برای تغییرات مثبت، معنادار و پایدار بر پایهٔ عمل‌گرایی است.
- در هر جلسه، مراجع موضوع جلسه را انتخاب می‌کند.
- در پایان جلسه، اقداماتی برای رشد و پیشبرد اهداف تعیین می‌شود تا مراجع تا جلسهٔ بعد به آن‌ها عمل کند.
کوچینگ چه چیزی نیست؟
- کوچینگ نه منتورینگ است، نه مشاوره، نه روان‌درمانی، و نه تدریس و آموزش؛ کوچینگ فضایی برابر و مبتنی بر کشف کردن (در برابر نسخه پیچیدن و دانستن) است، هرچند تمامی این ابزارها در جای خود ارزشمندند.
- در کوچینگ قرار نیست مراجع به نسخهٔ ایده‌آل از نگاه من تبدیل شود؛ بلکه قرار است بهترین نسخهٔ خود باشد و از تمام توانمندی‌های درونی‌اش بهره ببرد. کوچ قرار نیست دانایی‌اش را به رخ بکشد!
- برای مطالعهٔ بیشتر درباره مفاهیم کوچینگ، این مقاله و سلسله درس‌های متمم راهگشا هستند.
تاریخچه کوچینگ
- این ویدیو از حمید حکاکی در زمینه تاریخچه کوچینگ مروری جالب دارد: از تیم آغازگر کوچینگ و نقش ورنر ارهارد و توماس لئونارد تا مسیری که کوچینگ مدرن طی کرده است.
- این ویدیو نیز به‌خوبی به تاریخچهٔ پیدایش کوچینگ پرداخته است.
- مکتب کارل راجرز و شروع رویکردهای مراجع‌محور (Client-Centered) و انسان‌گرایانه (Humanistic) که دکتر مکری در این سلسله سخنرانی‌هایش مفصل توضیح می‌دهد، به نوعی بنیان روش‌شناختی کوچینگ است و نگاهی علمی و مدل‌محور به آن می‌بخشد.
- اگر با روان‌درمانی وجودی (اگزیستانسیال) آشنا باشید، شاید مرز این دو برایتان پرسش باشد. در این اپیزود از مدرسه زندگی، دکتر ایمان فانی در بررسی کتاب «خیره به خورشید» یالوم به رولو می (استاد یالوم) می‌پردازد. نگاه رولو می به درمان وجودی بسیار به روح کوچینگ نزدیک است:
- وسعت بخشیدن به قلمرو خودآگاه و بزرگ‌تر کردن دنیای انسان‌ها؛
- همسفر شدن با کسانی که جرئت عبور از ناحیهٔ امن‌شان را دارند و سرگشتگی را تاب می‌آورند؛
- حضور برابر، نامشروط، خالی از قضاوت و پرسیدن پرسش‌های بنیادین؛
- هدف، پانسمان سطحی زخم‌ها نیست، بلکه باز کردن گره‌های عمیق و پیچیده است.
من چرا به سراغ کوچینگ رفتم؟
علاقهٔ من به کوچینگ از تلاقی حوزه‌هایی شکل گرفت که سال‌هاست دنبال می‌کنم: از یک سو راهبری و تحول، از سویی روان‌شناسی و روانکاوی، و از سوی دیگر فلسفه به‌ویژه فلسفه ذهن و اگزیستانسیالیسم. همهٔ این‌ها با موضوع رشد و شکوفایی انسان پیوند می‌خورند؛ چیزی که رسالت شخصی‌ام می‌دانمش.
کوچینگ بیش از هر چیز به شناخت خودم کمک کرده و سپس به مهارت عمیق شنیدن و مؤثر بودن در روابطم. اینکه با حضور و شنیدنم فضایی امن و تنفس‌پذیر برای دیگری خلق کنم تا در آن فضا، خودِ فرد بتواند شفاف و ساختاریافته بیندیشد و پاسخ مسائلش را از عمق جان خود بیابد.
- یادداشت ۱۶ تیر ۱۴۰۲: دوره پیش می‌رود؛ هر چه بیشتر می‌آموزم، بیشتر درک می‌کنم چقدر نمی‌دانم و در تکاپویم برای زیستن و تمرین این بینش‌ها به جای انباشت دانسته‌ها.
- یادداشت ۹ آذر ۱۴۰۲: جلسات با کلاینت‌های مختلف در جریان است؛ یکی از ماندگارترین بینش‌هایی که در این مسیر گرفتم این بود که در جلسات، کوچ هم همراه با کوچی رشد می‌کند. هر جلسه مانند یک اثر هنری دونفره است که فرای درست و غلط، با تمام وجودت در آن حاضر و همراه می‌شوی.
- یادداشت ۳ بهمن ۱۴۰۳: با تمرکزم بر تحول و مدل راهبری ارهارد، کوچینگی که با جانم سازگار است از جنس «کوچینگ تحول» و «کوچینگ هستی‌شناسانه» (Ontological Coaching) است؛ رویکردی که انسان را در سطحِ شیوهٔ بودن و بستر زبانی‌اش دگرگون می‌کند.
منابع منتخب در زمینه کوچینگ
- سلسله درس‌های متمم: مقدمه کوچینگ، کوچ کیست و کوچینگ چیست؟، تفاوت کوچینگ و منتورینگ، تیموتی گالوی و بازی درونی
- کتاب‌ها:
- Coaching for Performance — جان ویتمور (مربیگری برای عملکرد بهتر)
- The Coaching Habit — مایکل بانگی استاینر (عادت مربیگری)
- Be Your Own Life Coach — جف آرچر (مربی زندگی خود باشید)
- Becoming a Coach — جاناتان پاسمور
- نهادهای بین‌المللی: علاوه بر ICF، نگاهی به CTI (Co-Active Training Institute) بسیار ارزشمند است.
- لیست ویدیوهای Evidence-Based Coaching در یوتیوب.
- پادکست شکوفان.
اگر مایلید در قالب جلسات کوچینگ با هم به کاوش بپردازیم، از طریق صفحه تماس با من در ارتباط باشید.
<1402/01/02>